Home
Kontrakty futures są to instrumenty finansowe, które zobowiązują dwie strony do zawarcia w przyszłości transakcji na warunkach kreślonych
w kontrakcie. Wystawiający kontrakt zobowiązuje się do dostarczenia przedmiotu kontraktu w ustalonym terminie (tak zwana krótka pozycja), zaś nabywca kontraktu zobowiązuje się do zapłacenia ustalonej ceny po dostarczeniu przedmiotu kontraktu (tak zwana pozycja długa).
Z kontraktami futures związane są trzy różne ceny. Pierwsza jest to cena w dniu zawarcia kontraktu. Obowiązuje ona obie strony i po takiej cenie w przyszłości zostanie zrealizowana transakcja. Druga jest to cena rynkowa i podlega ona ciągłej zmianie wraz z rynkiem. Taki sam kontrakt zawarty innego dnia będzie z reguły miał inną ceną. Trzecia jest to cena bieżąca przedmiotu kontraktu na rynku. Różnica między ceną kontraktu i ceną bieżącą jest podstawą różnych strategii gry rynkowej. W momencie zbliżania się terminu realizacji kontraktu różnica ta powinna oscylować wokół zera.
Kontrakty futures są wystawiane na różne instrumenty finansowe. W praktyce spotykane są następujące kontrakty futures:
• walutowe kontrakty futures (currency futures),
• procentowe kontrakty futures (interest rate futures),
• indeksowe kontrakty futures (index futures),
• akcyjne kontrakty futures (stocks futures).
W walutowych transakcjach futures (jest to najstarsza forma transakcji financial futures) przedmiotem handlu są waluty oraz ECU, a cenę kontraktu wyznacza odpowiedni poziom kursu walutowego. W procentowych kontraktach futures instrumentem pierwotnym jest oprocentowany papier wartościowy (na przykład obligacja). Nie są one już tak jednorodne jak kontrakty walutowe, co wynika przede wszystkim ze zróżnicowania przedmiotu transakcji. Oprócz długoterminowych obligacji skarbowych i średnio terminowych skryptów dłużnych, występują krótkoterminowe weksle skarbowe i certyfikaty depozytowe oraz krótkoterminowe depozyty bankowe.
Indeksowe transakcje futures dotyczą różnych indeksów ekonomicznych, a przede wszystkim indeksów kursów akcji (giełdowych). W przypadku indeksowych kontraktów nie może wystąpić fizycznie dostawa instrumentu pierwotnego, czyli indeksu na przykład rynku. W momencie dostawy odbywa się rozliczenie kontraktu. Jeżeli wartość indeksu jest niższa niż cena ustalona w kontrakcie, nabywca płaci wystawiającemu kontrakt sumę pieniężną proporcjonalną do różnicy między ceną ustaloną w kontrakcie a wartością indeksu. Nabywca kupując kontrakt zgodził się na wyższą wartość (cenę) indeksu, musi zatem dopłacić różnicę.
Jeżeli wartość indeksu jest wyższa niż cena ustalona w kontrakcie, wystawiający kontrakt płaci nabywcy kontraktu sumę pieniężną proporcjonalną do różnicy między wartością indeksu a ceną ustaloną w kontrakcie. Wystawiający kontrakt gwarantował niższą wartość (cenę) indeksu musi zatem dopłacić różnicę.
Akcyjne kontrakty futures odnoszą się do akcji, a o cenie kontraktu decyduje właściwy kurs akcji. Idea rozliczania się jest analogiczna jak w przypadku kontraktów dla indeksów.
Kontrakty forward definiuje się podobnie jak kontrakty futures, jako instrument finansowy, który zobowiązuje strony do zawarcia w przyszłości transakcji na warunkach określonych w kontrakcie. W odróżnieniu od kontraktu futures, kontrakt forward występuje w obrocie pozagiełdowym
(kontrakt futures występuje z reguły na giełdzie), jest niestandaryzowany i zawierany na zamówienie (kontrakt futures jest standaryzowany, czyli ściśle określony zawczasu), termin dostawy jest określany na konkretny dzień (przy kontraktach futures na miesiąc), prawie zawsze dochodzi do dostawy przedmiotu kontraktu (w kontraktach futures dostawa z reguły nie występuje co jest następstwem strategii gry i bardzo częstego przyjmowania odwrotnej pozycji), płatność następuje po dostawie (w kontraktach futures wnoszony jest przez obydwie strony depozyt, a kontrakt jest rozliczany codziennie).